Pazartesi , 6 Temmuz 2020

Biyomimetik Teknoloji

Biyomimetik; doğadaki modelleri inceleyen sonrasında bu tarz şeyleri taklit ederek yaptıkları alet, mekanizma ve sistemlerin tümüne verilen isimdir.

İlk kez Montanalı bir yazar olan Janine M. Benyus tarafından ortaya atılmış olan bu terim Türkçe’de biyotaklit olarak bilinir ve sonradan pek çok şahıs tarafından da uygulanmıştır.

Peki bu uygulamalar nelermiş, doğadan esinlenerek neler yapılmış onlara bakalım. Fakat şunu söylemeden geçmeyelim burada yalnızca birkaç örnekten bahsedeceğiz, oysaki biyomimetiğin binlerce örneği var ve daha da artacaktır.

  • Örümcek ağının yapısından yararlanarak ip ve kumaş yapımı.
  • Kuşların enerji tasarrufu sağlamak amacıyla V şeklinde uçmaları uçak tasarımlarına esin kaynağı olmuştur.
  • Balinaların geniş kuyruğu, yüzücülerin kullandığı iki ayağı birleştiren paletlerin kullanılmasına ipucu vermiştir. Bu süratli dalış için oldukça önemlidir.
  • Tayyare kanatları yapılırken yusufçuklardan esin alınmıştır. Ne şekilde mi? Hava akımının neden olduğu titreşimler uçağa zarar vermesin diye tayyare kanatlarının uçları tıpkı yusufçuğun kanatlarındaki hücrelerin yoğunlaştırılması gibi ağırlaştırılmıştır.
  • Dulavrat otu bitkisi giysilere takılır ve bu bitkiden giysileri ayırmak asla basit değildir. Giyim endüstrisinde yer çekimsiz ortamda kullanılmak amacıyla tasarlanan cırt cırt bant olarak bilinen velcro bantları bu bitkiden esin alınarak tasarlanmıştır.
  • Hızlı treni tasarlayan mühendis balıkçıl kuşlardaki yöntemi fark ederek hızlı trene uygulamıştır. Bu kuşların gagaları yardımıyla hızı artırdığı belirlenmiştir.
  • Termitlerin yuvalarında sıcaklığı istediği değerde tutabilmesi esin alınarak birçok binada bu sayede enerji tasarrufu sağlanmıştır.
  • Ayçiçeğinin güneşi en iyi alabileceği açıyla durması güneş panellerinin yapılması fikrini uyandırmıştır. Bu panellere ayçiçeği şeklinde güneşi algılayan parçalar yerleştirilmiştir.
  • Görme kabiliyeti iyi olmayan yarasalardan esin alınarak radar geliştirilmiştir. Şöyle ki yarasaların yaymış olduğu titreşimler engellere çarparak geri döner bu kinetik tarzlarını belirler radarlar da aynı şekilde çalışır.
  • Köpek balığı derisinden esin alınarak aerodinamik yüzücü mayoları geliştirilmiştir.
  • Oldukça fazla titreşimli ses dalgaları yayan yunuslar cisimlerin şeklini, hızlarını bilirler Sonar sistem de bu prensibe göre geliştirilmiştir.

Saymakla bitirilemeyecek olan bu teknoloji tabiat var olduğu sürece artarak devam edecektir. Nitekim bilim adamları da bu fikri o denli benimsemişlerdir ki tabiatın onlara sunmuş olduğu modelleri örnek alıp çalışmalarına süratli bir halde devam etmektedirler. Bu sebeple bu hızla gelişen teknolojinin artısı oldukça fazladır; çevre dostu olması, az enerji ile yüksek verim alınması, geri dönüşümlü ve uzun ömürlü olmaları vs.

Netice olarak doğada hayranlık uyandıran biyomimetik tasarımlar ile hızla gelişen teknolojinin birçok alanı zenginleşecektir. Bizlere düşen ise çevremize dikkatli bakmak ve bazı şeylerin farkına varabilmek.

Bu sebeple bakmak ve görmek değişik kavramlardır mühim olan bunu anlayabilmek!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir